دراسة فقه الاستعاریّ لِلجِهات (فوق/تحت) فی لُغةِ القرآن الاِتّجاه المعنویّ للکلمات

المؤلفون

المستخلص

یَستَعرِضُ هذا المقالُ استعارة الجهاتِ مِن منظور فقهِ اللغةِ القرآنیِّ فی النّصفِ الاوّلِ من هَذَا الکتابِ الشریفِ علی ضَوء الاِتّجاه المعنویّ للکلمات؛ و قد کَشَفَ هذا المقالُ کلَّ التعبیراتِ الاستعاریةِ الّتی تَدورُ حولَ «فوق»، «دونَ»، «علی»، «اعلی»، «هَبَطَ» و ما یُشابهُها لیدرسها: [ما هی التصوّرات الانتزاعیة التی صوّرت آخذة مفاهیم الجهات نحو «فوق»، «تحت» و... بنظر الاعتبار؟] ثانیاً: ما هِیَ الصلة الّتی تَربطُ هذِهِ العناصِرَ بعضها ببعض؟ و تُبَیّنُ  هذِهِ الدراسةُ اَنَّ کُلَّ التّصورات أن کل التصورات الانتزاعیة الایجابیة کالقدرة: کالقدرة و العظمة و الفضل و ﺃشباهِها تَقَعُ فَوقَ خَطٍّ عمودیًّ؛ و علی العکس، کُلَّ التّصورات الانتِزاعیةِ السلبیّةِ مثلَ الضعف وسوء و السوء، و ﺃَضرابِها تَقَعُ تحتَ  خَطٍّ عمودیٍّ. و الاُسُس التجربیّة لهذه الاستعارة مَبنِیِّةٌ علی اللغةِ القرآنیِّةِ و الحرکةِ  الجِسمانیةِ للانسانٍ.

الكلمات الرئيسية


- فلیسی، ابوالفضل حبیش بن ابراهیم، وجوه قرآن، ترجمة مهدی محقق، تهران، انتشارات بنیاد قرآن،1360

- صفوی، کورش، در آمدی بر معنی شناسی، سورة مهر(حوزة هنری سازمان تبلیغات اسلامی)، تهران 1383

- طباطبائی، سید محمد حسین، المیزان فی تفسیر القرآن، دارالکتب الاسلامیه، چاپ سوم، تهران  1397 ق

- مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، تهران: دارالکتب الاسلامیه،1353-5.

- نصیریان، یدالله، علوم بلاغت و اعجاز قرآن، تهران، انتشارات سمت، 1380.

- یوسفی راد، فاطمه، بررسی استعاره زمان در زبان فارسی: رویکرد معناشناسی شناختی، پایان نامه کارشناسی ارشد،  دانشگاه تربیت مدرس، 1382.

-  Eweida, Sara, The realization of time metaphors and the cultural implications: An analysis of the Quran  and English Quranic translations, Stockholm University (2006).

-  Jäkel, Olaf, Hypothesis Revisited: The Cognitive Theory of Metaphor Applied to Religious Texts (2002). (jaekl@anglistic.uni-halle.de)

-  Lakoff, George and Johnson, Mark. Metaphors We Live By, University of Chicago Press, Chicago,( 1980).

-  Saeed, John I., Semantics. Oxford: Blakwell, (1997).

-  Shokr Abdulmoneim, Mohammad, The Metaphorical Concept' "Life is a Journey"in the Quran: a Cognitive –semantic analysis,  (2006). www. Metaphoric.de