طهران، شارع وليعصر(عج)، شارع توانير، حي نظامي كنجوي، زقاق هفت بيكر(٨)، شارع نظامي كنجوي، بناء رقم ٣٣، مؤسسة بيمه اكو للتعليم العالي، جامعة علامة طباطبائي، الطابق ٦، الغرفة ٦٠٧، اللجنة الإيرانية للغة العربية وآدابها، الرمز البريدي ١٤٣٤٨٦٣١١١

نوع المستند : علمی - پژوهش

المؤلفون

1 طالب دکتوراه في اللغة العربية وآدابها ، قسم اللغة العربية وآدابها ، جامعة الرازي ، کرمانشاه.

2 گروه زبان وادبیات عربی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران

3 گروه زبان وادبیات عربی، دانشگاه ایلام، ایران

4 کلية اللغة العربية وآدابها جامعة الرازي کرمانشاه

5 أستاذ مساعد ، قسم اللغة العربية وآدابها ، جامعة الرازي ، كرمانشاه ، إيران

المستخلص

توانایی نویسنده، در نشان دادن مسائل عادی، به شیوه‌ای نو و غیرمنتظره را «‌آشنایی‌زدایی» گویند. هدف نویسنده از کاربرد این تکنیک، ایجاد رخنه در ادراک انسان گرفتار تکرار، کلیشه و عادت است تا ادراک و احساس عادت‌زده او را حساس به مسائل و دگرگون کند. «برید اللیل» عنوان رمانی است از هدی برکات، نویسنده لبنانی تبار ساکن فرانسه که به محض انتشار، مورد توجه خوانندگان قرار گرفت، به گونه‌ای که برنده جایزه «بوکر عربی» در سال 2018 گردید. این رمان، روایتگر داستان کسانی است که عمدتاً به علّت مهاجرت اجباری، دچار بحران رابطه شده‌اند. این رابطه به خصوص بین مادران و فرزندان و عشاق به تصویر کشیده شده است. علاوه بر این، وضعیت افراد درگیر بحران ارتباطی با دیگر فرهنگ‌‌ها نیز بیان شده‌ است. هدی برکات، آگاهانه، برای به نمایش گذاشتن این رابطه بحران‌زده از شگرد برآمده از رویکرد آشنائی‌زدایی در نظریۀ ویکتور اشکلوفسکی بهره برده است که هنر را زاییدۀ آشنایی‌زدایی از امور هستی می‌داند. پژوهش حاضر با مطالعات کتابخانه‌ای و با رویکرد توصیفی- تحلیلی در پی نشان دادن آشنائی‌زدایی‌های صورت گرفته در شخصیت‌پردازی، پیرنگ و روایت‌پردازی رمان مذکور بوده که به صورت اپیزودهایی مستقل و در قالب نامه‌نگاری ارائه گردیده است. در این رمان، راوی هر اپیزود، شخصیت محوری آن است. نتایج نشان از آن دارد که هدف نویسنده از آشنائی‌زدایی، ایجاد تشکیک و رخنه در کلان‌روایت‌هایی چون مهر مادر و فرزند و عاشق و معشوق به یکدیگر است تا بتواند در قالب تابوشکنی‌های احساسی -عاطفی، وضعیت به بن‌بست رسیده انسان را در جهان پسامدرن به تصویر بکشد.

الكلمات الرئيسية

عنوان المقالة [فارسی]

تکنیک آشنایی‌زدایی اشکلوفسکی در اپیزودهای رمان برید اللیل

المؤلفون [فارسی]

  • مهران معصومی 1
  • مجید محمدی 2
  • payman salehi 3
  • جهانگیر امیری 4
  • مریم رحمتی ترکاشوند 5

1 دانشجوی دکترای زبان وادبیات عربی گروه زبان وادبیات عربی دانشگاه رازی کرمانشاه

2 Department of Arabic Language and Literature, Razi University, Kermanshah, Iran

3 .Department of Arabic Language and Literature, Ilam University, Iran.

4 هیات علمی گروه زبان وادبیات عربی، دانشگاه رازی کرمانشاه

5 استادیار گروه زبان و ادبیات عربی دانشگاه رازی ، کرمانشاه، ایران

المستخلص [فارسی]

توانایی نویسنده، در نشان دادن مسائل عادی، به شیوه‌ای نو و غیرمنتظره را «‌آشنایی‌زدایی» گویند. هدف نویسنده از کاربرد این تکنیک، ایجاد رخنه در ادراک انسان گرفتار تکرار، کلیشه و عادت است تا ادراک و احساس عادت‌زده او را حساس به مسائل و دگرگون کند. «برید اللیل» عنوان رمانی است از هدی برکات، نویسنده لبنانی تبار ساکن فرانسه که به محض انتشار، مورد توجه خوانندگان قرار گرفت، به گونه‌ای که برنده جایزه «بوکر عربی» در سال 2018 گردید. این رمان، روایتگر داستان کسانی است که عمدتاً به علّت مهاجرت اجباری، دچار بحران رابطه شده‌اند. این رابطه به خصوص بین مادران و فرزندان و عشاق به تصویر کشیده شده است. علاوه بر این، وضعیت افراد درگیر بحران ارتباطی با دیگر فرهنگ‌‌ها نیز بیان شده‌ است. هدی برکات، آگاهانه، برای به نمایش گذاشتن این رابطه بحران‌زده از شگرد برآمده از رویکرد آشنائی‌زدایی در نظریۀ ویکتور اشکلوفسکی بهره برده است که هنر را زاییدۀ آشنایی‌زدایی از امور هستی می‌داند. پژوهش حاضر با مطالعات کتابخانه‌ای و با رویکرد توصیفی- تحلیلی در پی نشان دادن آشنائی‌زدایی‌های صورت گرفته در شخصیت‌پردازی، پیرنگ و روایت‌پردازی رمان مذکور بوده که به صورت اپیزودهایی مستقل و در قالب نامه‌نگاری ارائه گردیده است. در این رمان، راوی هر اپیزود، شخصیت محوری آن است. نتایج نشان از آن دارد که هدف نویسنده از آشنائی‌زدایی، ایجاد تشکیک و رخنه در کلان‌روایت‌هایی چون مهر مادر و فرزند و عاشق و معشوق به یکدیگر است تا بتواند در قالب تابوشکنی‌های احساسی -عاطفی، وضعیت به بن‌بست رسیده انسان را در جهان پسامدرن به تصویر بکشد.

الكلمات الرئيسية [فارسی]

  • هدی برکات
  • برید اللیل
  • اشکلوفسکی
  • آشنائی‌زدایی
  • بحران رابطه