… فی اللّغة الفارسیة أبلغ ممّا علیه فی العربیة!

المؤلف

المستخلص

تمتاز اللغة العربیة (العربیة الفصحی، وهی لغة الوحی) بمیزات کثیرة جعلتها تفوق غیرها من اللغات الحیّة فی کثیر من الصفات و الاتّجاهات، و لم یتأتّ ذلک إلاّ بفضل ما بذله المسلمون من غیر العرب، و خاصّة الایرانیین منهم، طوال القرون و الأعصار من جهود، و بحافز دینی و عرق مذهبی …
            غیر أنّ ذلک لایمنعنا أن نری فی بعض اللغات الاخری، منها اللغة الفارسیة، ما هو أبلغ و أقدر وأدقّ علی «الإفصاح عن خلجات النفوس و لواعج الصدور و تصویر المناظر و الخواطر»! ففی المقال هذا نظرنا، و لأول مرة، إلی 18 حالة من أهمّ هذه الحالات و هی: الکون و الاستقرار – الإضافة و التوصیف – شبه الجملة فی الوصف و الحال – الجملة الفعلیة – الدعاء – الشرط - «ضمیر الاشارة» - «الضمیر المشترک» - العدد – المبنی للمجهول – المتعدی و اللازم – المسند، فی غیر الفعل – المصدر – المفعول‌به- الموصول – النسبة - «یاء الوحدة و التنکیر».
 

الكلمات الرئيسية


-      قرآن کریم

-      آملی، محمدبن محمود؛ نفایس الفنون فی عرایس العیون، دار الخلافه طهران، 1309 هـ ق

-      ابن مالک، محمد؛ الفیه، اباذر عباچی و علی چراغی، انتشارات پایا، تهران، 1376 (ارجاع به شماره ابیات)

-      ابن منظور، جمال الدین محمد بن مکرم؛ لسان العرب، دارصادر، بیروت، 1388 هـ ق

-      ابن هشام، جمال الدین؛ مغنی اللبیب عن کتب الأعاریب، درالفکر، دمشق، 1964م

-      أبو البقاء؛ إملاء ما من به الرحمن من وجوه الاعراب و القراءات فی جمیع القرآن (=تفسیر أبوالبقاء العکبری)؛ المطبعه الیمنیه، مصر، 1321 هـ ق

-   پنج استاد (عبدالعظیم قریب – ملک الشعراء بهار – بدیع الزمان فروزانفر – جلال‌ همایی – رشید یاسمی)؛ دستور زبان فارسی، چاپخانه علی اکبر علمی، تهران 1332

-      تهانوی، محمد أعلی بن علی؛ کشاف اصطلاحات الفنون، کلکته، 1862 م، اعید طبعه فی طهران 1967 م

-      جرجانی، أبوالمحاسن الحسین بن الحسن، جلاء الأذهان و جلاء الأحزان (=تفسیر گازر )، تصحیح میر جلال الدین محدث، چ1، تهران، 1337

-      رازی، أبوالفتوح؛ روض الجِنان و رَوح الجَنان فی تفسیر القرآن، آستان قدس رضوی، 1368

-      زمخشری، جار الله محمود بن عمر؛ تفسیر الکشاف عن حقائق غوامض التنزیل، دار الکتاب العربی، بیروت

-      شرتونی، رشید؛ مبادیء العربیه، دار المشرق، بیروت، الطبعه 11 (ارجاع به شماره قواعد)

-      عباس حسن؛ النحو الوافی، دارالمعارف بمصر، چ 3، 1974 م

-      قاسانی، غیاث الدین جمشید؛ مفتاح الحساب، 1306 هـ ق

-      لغت نامه دهخدا (بسبب متعدد بودن مؤلفان فقط به «لغت‌نامه» ارجاع داده شده است)

-      معین، محمد؛ مفرد و جمع و معرفه و نکره، انتشارات دانشگاه تهران، 1337

-      میبدی، رشیدالدین؛ کشف الأسرار و عده الأبرار، چاپخانه دانشگاه تهران، 1339

-      ناتل خانلری، پرویز؛ دستور زبان فارسی، بنیاد فرهنگ ایران، 1351.

-      نجم الغنی؛ نهج الأدب، لکهنو، 1919م.

-      همایون فرخ، عبدالرحیم؛ دستور جامع زبان فارسی، چ1 ، چاپخانه علی اکبر علمی، تهران، 1337