نقد و تحلیل مقاله‌های حوزة ادبیات معاصر عربی (1380-1393)؛ چالش‌ها و چشم‌انداز

نوع المستند: علمی - پژوهش

المؤلف

استادیار گروه زبان و ادبیات عربی دانشگاه شیراز

المستخلص

از سال 1380 تا پایان سال 1393، تعداد 392 مقالة علمی ـ پژوهشی در حوزة ادبیات معاصر عربی، در 13 مجلة علمی ـ پژوهشی ایران منتشر شده‌است. این پژوهش‌ها که از سال 1387 رشد روزافزونی یافته و در سال 1392 به اوج خود رسیده‌اند، حجم قابل توجه‌ای از اطلاعات را شکل می‌دهند. برای بررسی این مقالات، داده‌های لازم از آرشیو الکترونیکی مجلات استخراج شد سپس با نرم‌افزارها و محاسبات آماری پردازش گردید. سپس محورهایی همچون: بیان سهم مجلات در نشر مقالات، نویسندگان فعال حوزه، هم‌نویسندگی، جنسیت و مدارک دانشگاهی نویسندگان، مادة پژوهش‌ها، موضوع مقالات، ادیبانی که مورد مطالعه قرار گرفته‌اند، و میزان توجه به ادبیات کشورها و دهه‌های تاریخ ادبیات معاصر عربی در پردازش داده‌ها مدنظر قرار گرفت. بررسی‌ هر یک از این مقوله‌ها نتایج خاص خود را به دست داد؛ اما به‌طورکلی این پژوهش نشان می‌دهد که مقالات در خصوص پرداختن به دهه‌های تاریخی، ادبا و موضوعاتی که مورد مطالعه قرار گرفته‌است، دچار ناهمگونی و عدم توازن است. حوزه‌هایی کاملاً نادیده گرفته شده و در مقابل برخی جوانب دچار تکرار مکررات شده‌است. نتایج حاصل از این پژوهش از سویی به توصیف و آسیب‌شناسی وضعیت کنونی، و از سوی دیگر به جهت‌دهی پژوهش‌های آینده کمک می‌کند.

الكلمات الرئيسية


کتابنامه

فارسی

بهبودیان، جواد، (1389)، آمار و احتمال مقدماتی، چ36، مشهد: آستان قدس رضوی.

سرمد، زهره. عباس بازرگان، الهه حجازی، (1388)، روش‌های تحقیق در علوم رفتاری، چ2، تهران: آگه

مجلات

احمدی، حمید. علی سلیمی، لادن فتحی، (1392)، «تحلیل استنادی و روابط هم‌نویسندگی مقاله‌های مجلة علمی ـ پژوهشی انجمن ایرانی زبان و ادبیات عربی مورد مطالعه: شماره 1تا 20»، مجله انجمن ایرانی زبان و ادبیات عربی، تهران: شماره29، صص170-149.

رضی، احمد، (1386)، «روش در تحقیقات ادبی»، گوهر گویا، شماره1، ص 141-129.

طاهری‌نیا، علی باقر. مریم بخشی، (1388)، « سنجش تولیدات علمی گروه زبان و ادبیات عربی ایران مقالات علمی پژوهشی از سال 1386-1382»، مجله انجمن ایرانی زبان و ادبیات عربی، تهران: شماره13، صص128-103.

عسکری، صادق، (1391)، «نقد و بررسی منابع استنادی در مقالات علمی پژوهشی زبان و ادبیات عربی»، ادب عربی، شماره1، صص174-153.

کهندل جهرمی، مرضیه، (1393)، «الکشاف التحلیلی لموضوعات مجلة الجمعیة الإیرانیة للغة العربیة و آدابها أعداد 11-30»، مجلة الجمعیة العلمیة الإیرانیة للغة العربیة و آدابها، طهران، العدد31، صص 139-155.

میرزایی، فرامرز. خلیل پروینی، علی سلیمی، (1387)، «تحلیلی گزارش‌گونه از مقالات چاپ‌شده مجلة انجمن ایرانی زبان و ادبیات عربی (شماره یک تا ده)»، مجلة انجمنایرانیزبانوادبیاتعربی، شماره 10، صص 180-165.