دراسة تحلیلیة و تطبیقیة لأنواع «ما»

المؤلفون

المستخلص

الجهل بوجوه استعمال« ما » یتسبب فی فهم خاطئ للنص ویؤدی الی التباس المعانی فی الجمل  وقد یجعل الکلام غیرواضح الدلالة علی المعنی المقصود.أویفیدمعنی عکس المعنی الذی أراده المتکلم.


فعلی هذا قررناأن نبحث عن وجوه"ما"ودلالتهاعلی المعانی المختلفة بحسب إختلاف وقوعهافی مواضع شتی.فوجدناأن« ما » بأتی فی الکلام علی إثنی عشروجها.فیکون استعماله منحصرا فی تلک الوجوه بالاستقراء  إنحصارالکلی فی جزئیاته. وهو علی ضربین: أحدهما إسمیة  و أوجهها سبعة  و هی: معرفة تامة ،معرفة ناقصة وهی الموصولة،شرطیة،إستفهامیة، نکرة تامة، نکرة موصوفة، نکرة موصوفة بها.


و الضرب الثانی حرفیة  و أوجهها خمسة بالإستقراء  و هی: نافیة، مصدریه غیرظرفیة، مصدریة ظرفیة، کافة، زائدة .

الكلمات الرئيسية


-        قرآن کریم

-        ابن عقیل العقیلی الهمدانی المصری، شرح ابن عقیل، دارالقلم ،بیروت،1987 م.

-        ابن مالک، الفیة فی النحو و الصرف ،مکتبة الآداب،مصر،2004.

-        ابن هشام، قطرالندی و بل الصدی، مکتبة السعادة،مصر،1963.

-        ابن هشام، قواعد الاعراب،دارالطلاس،دمشق،1996.

-        ابن هشام، مغنی اللبیب عن کتب الأعاریب، تبریز، سوق المسجد الجامع، بی تا.

-        بهمنیار، احمد، تحفه احمدیه در شرح الفیه ابن مالک، انتشارات مرتضوی ،تهران،1372.

-        حسن، عباس، النحو الوافی، الجزء الاول، دارالعلوم، جامعة القاهرة، بی تا.

-        حسینی، علی، ترجمه و شرح مبادئ العربیه، مؤسسه دارالقلم، قم 1374.

-        خورسندی، محمود، ترجمه و شرح مبادئ العربیه ج 4،قم، حقوق اسلامی 1386.

-        الدقر، عبدالغنی، معجم النحو، مکتبة القیام، قم، 1975 م.

-        سیبویه،أبی بشرعمرو،الکتاب،مؤسسةالأعلمی للمطبوعات،بیروت1990م.

-        الشنتمری،یوسف بن سلیمان بن عیسی،تحصیل عین الذهب من معدن جوهرالأدب، مؤسسةالأعلمی للمطبوعات، بیروت1990م.

-        صافی، محمود، الجدول فی اعراب القرآن، مؤسسة ایمانی، دارالرشید .1988

-        عسگری مرتضی، تهذیب المغنی، مجمع علمی اسلامی،قم، 1371ش.

-        قباوة، فخرالدین، تحقیق فی قواعد الاعراب لابن هشام، دارالطلاس،دمشق،1996.

-        قبش، احمد الکامل فی النحوو الصرف و الاعراب، دارالرشید، 1986 م.

-        الکافیجی،محی الدین، شرح قواعد الاعراب لابن هشام، دارالطلاس،دمشق،1996.

-        محمدی، حمید، زبان قرآن، دارالعلم، 1385.                    

-        المعصومی الطهرانی، أحمدبن محمد،مهذب المغنی،انتشارات غدیر1410ق.