بررسی سیمای قهرمانان در شعر پایداری محمد فیتوری

نوع المستند: علمی - پژوهش

المؤلفون

1 کارشناسی ارشد زبان وادبیات عربی دانشگاه مازندران

2 دانشیار گروه زبان و ادبیات عربی دانشگاه مازندران

3 استادیار گروه زبان وادبیات عربی دانشگاه مازندران

المستخلص

قهرمان و قهرمان‌سرایی ازجمله ویژگی‌های بارز ادبیات معاصر عربی است که شاعران زیادی کم‌وبیش به آن روی آورده‌اند. «محمد فیتوری» ازجمله سرایندگانی است که در حوزۀ پایداری به ترسیم سیمای قهرمانان و گرایش‌های میهن‌پرستانة آنان پرداخته‌است. ازآنجاکه قارۀ آفریقا سال‌ها میدان تاخت‌وتاز استعمارگران اروپایی بود، در این خطه همواره قهرمانانی ظهور کردند که رویکردی استعمارستیز داشته‌اند. نوشتار حاضر می‌کوشد با روش توصیفی ـ تحلیلی سروده‌هایی را بررسی کند که فیتوری در آن‌ها، جفای استعمارگران نسبت به سرزمین آفریقا به‌ویژه سودان را ترسیم نموده‌است. نتایج نشان می‌دهد که سه گونه قهرمان در شعر فیتوری برجستگی دارند: 1) قهرمانان تاریخی؛ 2) قهرمانان اسطوره‌ای؛ 3) قهرمانان معاصر. مخاطب درمی‌یابد که قهرمان مورد تمجید فیتوری فقط از سودان نیست، بلکه متعلق به تمام قارۀ آفریقا و جامعۀ عرب است که ازنظر شاعر در قهقرا و سراشیبی قرارگرفته‌اند.

الكلمات الرئيسية

الموضوعات الرئيسية


کتابنامه

الف) عربی

قرآنکریم (1388)، مترجم: ابوالفضل بهرام‌پور، تهران: آوای قرآن.

أمطانیوس، میخاییل (1968)، دراسات فی الشعر العربی الحدیث، الطبعة الاولی، بیروت.

التونجی، محمد (1993)، المعجم المفصّل فی الادب، ج1، بیروت: دارالکتب العلمیة.

الحوفی، احمد (1967). البطوله والابطال، القاهره: المجلس الاعلی للشؤن الاسلامیه.

دانیال، روبس (1970)، یسوع فی زمانه، تحبیب باشا البولسی، لبنان: منشورات العربیة.

الشعار، سلطان عسی (2003)، التراث فی الشعر، محمد الفیتوری، جامعة مؤته.

الشیخ، غرید  (2001)، أیام مع محمد الفیتوری، بیروت: دارالکنوزالأدبیة.

صالح، نجیب (1984)، محمدالفیتوری والمرایا الدائریة، بیروت: الدارالعربیه.

ضیف، شوقی (1970)، البطوله فی الشعر العربی، الطبعة الثانیة، مصر: دارالمعارف.

عبدالوهاب، احمد (1970)، نبوة الأنبیاء فی الیهودیة و المسیحیة و الاسلام.

الفاخوری، عمر (1944)، الحقیقة اللبنانیة، الطبعة الاولی، بیروت: دارالمکشوف.

فالح، جلیل (1981)، البطل فی شعر الحماسه، موصل: آداب الرافدین.

فخری، ابوالسعود (1983)، البطوله فی الشعر العربی و الإنکلیزی. القاهره.

الفیتوری، محمد، «لیس المجان یموتون»، مجلة الدیار، منقول من منیف موسی.

الفیتوری، محمد (1979)، دیوان ج اول و دوم، بیروت: دارالعودة.

قوشاچی، بواس (1967)، الدلیل فی انسجام الاناجیل، اردن: مطبعة الضاد.

الکرکی، خالد (1989)، الرموز التراثیه العربیه فی الشعر العربی الحدیث، بیروت.

المجذوب، محمد (1958)، البطولة فی الادب العربی، الدورة الرابعة، مطعبه کویت.

محجوب، محمد احمد (1973)، الدیمقراتیة فی المیزان، بیروت: دارالنهار.

منصور، ابراهیم محمد (1999)، الشعر و التصوف، الطبعة الاولی، القاهره: دار الامین.

موسی، منیف (2001)، محمدالفیتوری شاعرالحس و الوطنیة و الحّب، بیروت: دار الفکر.

الهواری، أحمد ابراهیم (1968)، البطل المعاصر فی الروایه المصریه، القاهره: دارالمعارف.

ب) فارسی

کتاب

اسوار، موسی (1381)، از سرود یاران تا مزامیر گل سرخ، تهران: سخن.

برنارد شو (1363)، محاکمه ژاندارک، مترجم: لادن فصیحی، تهران: گام.

بنی‌طرف، موسی (1356)، برگزیده شعر معاصر عرب، تهران: سپیده.

شفیعی کدکنی، محمدرضا (1380)، شعر معاصر عرب، چاپ اول، تهران: سخن.

گوهرین، سیّد صادق (1367)، شرح اصطلاحات تصوف، تهران: زوّار.

نویری، احمدبن عبدالوهاب (1364)، نهایة الارب فی فنون الادب، مترجم: محمود مهدوی دامغانی، تهران: امیرکبیر.

مجلات

لک، منوچهر (1384)، «درآمدی بر شناخت اسطوره و تبیین کارکردهای هویت‌بخش آن در شعر جنگ»، فصلنامه مطالعات ملی، شماره 3.