نقد و بررسی سنت نوشتاری زنانه در سه رمان از هُدی برکات بر پایه مولفه زیست شناختی الین شوالتر

نوع المستند : علمی - پژوهشی

المؤلفون
غریب خلیل نژاد 1
مصطفی یگانی 2
اردشیر صدرالدینی 2
1 دانشجوی دکتری زبان و ادبیات عربی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه آزاد اسلامی، مهاباد، ایران.
2 استادیار زبان و ادبیات عربی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه آزاد اسلامی، مهاباد، ایران.
10.22034/iaall.2023.403100.2812
المستخلص
بُعد زیست شناختی با تمرکز بر مسائلی مربوط به ژنتیک، جسم و مسائل جنسی و فطرتی زنان است. الین شوالتر این محور را به عنوان یکی از محورها یا ابعاد چهارگانه بررسی آثار زنان قلمداد کرده است و بیان نموده که با تکیه بر مؤلفه­ها و شاخصه­های زیستی زنان می­توان نوشتار زنان و مردان را از هم متمایز کرد. در این مقاله با تکیه بر روش توصیفی – تحلیلی و آماری به واکاوی سه رمان مهم از هدی برکات، (أهل الهوی، ملکوت هذه الأرض، بريد الليل)، به بررسی شواهد، میزان و کیفیت کاربست مؤلفه­های بُعد زیست­شناسی زنانه در سه محور کلی پرداخته می­شود تا مشخص گردد آثار مورد بحث هدی برکات از این جهت چه خصوصیاتی دارد و تا چه میزان در بازتاب مشخصات زیست­شناختی زنان موفق بوده است؛ زیرا از طریق بررسی بُعد زیست­شناختی می­توان به تمایز آثاز زنان از مردان پرداخت و مختصات خاص زبان زنانه را تعیین کرد. طبق نتایج بدست آمده، نشانه­های زنانگی چه در سطح محتوا و چه در سطح مختصات زبانی در هر سه رمان منعکس شده است اما این ويژگی­ها در رمان بريد الليل کمتر بروز یافته است. دو رمان دیگر بدلیل پرداختن به مسائل زنانه و رمانتیک بیشتر محل بروز زبان زنانه است. به طور کلی، صراحت لهجه و تابوشکنی نویسنده لبنانی در انعکاس مسائل زیست­شناختی، قابل تأمل است.  

الكلمات الرئيسية

عنوان المقالة Persian

دراسة الكتابة الأنثوية في ثلاث روايات لهدي بركات بناءً على المكون البيولوجي لإلين شوالتر

المؤلفون Persian

غریب خلیل نژاد 1
Mostafa Yegani 2
اردشیر صدرالدینی 2
1 دانشجوی دکتری زبان و ادبیات عربی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه آزاد اسلامی، مهاباد، ایران.
2 Associate Professor, Faculty of Literature and Humanities, Islamic Azad University, Mahabad, Iran
المستخلص Persian

يركز البعد البيولوجي على القضايا المتعلقة بالوراثة والجسد والقضايا الجسدية والطبيعية للمرأة ، والتي تختلف بالنسبة للمرأة عن الرجل. اعتبرت إيلين شوالتر هذا المحور أحد المحاور أو الأبعاد الأربعة لفحص أعمال المرأة وذكرت أنه من خلال الاعتماد على المكونات والخصائص البيولوجية للمرأة ، من الممكن التمييز بين كتابات النساء والرجال. هذه المقالة بالاعتماد علی المنهج الوصفي – التحليلي والإحصائي و من خلال تحليل ثلاث روايات (أهل الهوی، ملکوت هذه الأرض وبريد الليل) مهمة للكاتبة اللبنانية هدى بركات، ندرس أدلة ومقدار ونوعية تطبيق مكونات البعد البيولوجيا الأنثوية في ثلاثة محاور عامة متوخية تحديد الخصائص النسائية في هذا الصدد. تظهر النتيجة أن وجود بعض المعوقات والمحرمات في أدب دول الشرق الأوسط العربي الإسلامي - بما في ذلك أعمال هدى بركات - جعل الكتاب يتعاملون مع هذه القضايا المتعلقة بجوهرها بشكل أقل صراحة، و وبالتالي، فإن كمية وتواتر هذه الحالات أقل. حتماً، أنوثة السرد قوية جداً ومؤثرة لدرجة أنه على الرغم من هذه العوائق والمحظورات، نشهد ظهور بعض الأدلة على البعد البيولوجي في أعمال هدى بركات، خاصة في الأعمال التي تتناول موضوعاً معيناً. تتطلب عرض مثل هذه القضايا کذلك، لا يمكن تجاهل صراحة اللهجة وكسر المحرمات لدى هذا الكاتب اللبناني في التفكير في القضايا البيولوجية  ولو بشكل بسيط.

الكلمات الرئيسية Persian

المحور البيولوجي
إيلين شوالتر
الرواية العربية
الکتابة الأنثوية
هدى بركات
اصلانی، محمدرضا (1385). فرهنگ واژگان و اصطلاحات طنز. تهران: کاروان##
برکات، هدی (1999). أهل الهوی. بیروت: آفاق الکتابة##
برکات، هدی (2012). ملکوت هذه الأرض. بیروت: دارالآداب##
برکات، هدی (2019). بريد الليل. بیروت: دارالآداب. ##
برهومه، عیسی، (2002) اللغه و الجنس، حفریات اللغویه فی الذکوره والانثویه، عمان: دارالشروق للنشر و التوزیع. ##
رابینز، روت (1389). فمینیسم­های ادبی، ترجمة دکتر احمد ابومحبوب، تهران، افراز. ##
شریفی، شهلا و دارچینیان، الهام (1388). بررسی نمود زبانی تابو در ترجمه به فارسی و پیامدهای آن. زبان­شناسی و گویش‌های خراسان. 1(1). 127ـ149. ##
غذّامی، عبدالله (2005)،  تأنیث القصیدة والقارئ المختلف، بیروت: المرکز الثقافی العربی##
طالبی، مریم (1401). افسردگی دوران بارداری و بیخوابی در زنان باردار: نقش پیش بینی کننده نشخوار شبانه و ذهن آگاهی. فصلنامه زن و جامعه، 13 (49) ، 171-184. ##
عمر، احمد مختار، (1996) اللغه و اختلاف الجنسین. القاهره: عالم الکتب. ##
نجفی عرب، ملاحت (1394)،  زبان و جنسیت در رمان، تهران: علم و دانش##
 

  • تاريخ الاستلام 01 يوليو 2023
  • تاريخ المراجعة 20 ديسمبر 2023
  • تاريخ القبول 22 ديسمبر 2023