از جریانهای ادبی شکلگرفته در خارج از سرزمینهای عرب میتوان به ادب اندلس و مهجر اشاره کرد؛ این دو جریان که یکی به سدههای هشتم تا پانزدهم میلادی و دیگری به اواخر قرن نوزدهم و دهههای آغازین قرن بیستم مربوط است، موجب تحولاتی در قالب و درونمایههای شعر عربی شدهاند. اگرچه پارهای از این تحولات مانند بهکارگیری واژگان ساده، آشنا و آهنگین و یا خروج از قالبهای شعری قدیم عرب، میان دو جریان مشترک است؛ درعینحال، تفاوتهایی نیز میان آنها وجود دارد؛ بهعنوان نمونه در شعر مهجر برخلاف شعر اندلس، گرایشهای فلسفی و تأمل در نفس انسان و حقایق هستی را شاهد هستیم. حال آنکه شهر اندلس از چنین عمق و ژرفنگریای برخوردار نیست. درمجموع میتوان گفت نوآوریهای شعرای مهجر، بهویژه مهجر شمالی، عمیقتر و تأثیرگذارتر است. هرچند در این امر، فضل تقدّم با اندلسیان است.
صالحبک,مجید و شادمان,یسرا . (1393). مقایسهی جلوههای نوآوری شعر اندلس و مهجر. مجله علمي انجمن ايراني زبان و ادبيات عربي (فصلنامه), 10(30), 89-107.
MLA
صالحبک,مجید , و شادمان,یسرا . "مقایسهی جلوههای نوآوری شعر اندلس و مهجر", مجله علمي انجمن ايراني زبان و ادبيات عربي (فصلنامه), 10, 30, 1393, 89-107.
HARVARD
صالحبک مجید, شادمان یسرا. (1393). 'مقایسهی جلوههای نوآوری شعر اندلس و مهجر', مجله علمي انجمن ايراني زبان و ادبيات عربي (فصلنامه), 10(30), pp. 89-107.
CHICAGO
مجید صالحبک و یسرا شادمان, "مقایسهی جلوههای نوآوری شعر اندلس و مهجر," مجله علمي انجمن ايراني زبان و ادبيات عربي (فصلنامه), 10 30 (1393): 89-107,
VANCOUVER
صالحبک مجید, شادمان یسرا. مقایسهی جلوههای نوآوری شعر اندلس و مهجر. مجله علمي انجمن ايراني زبان و ادبيات عربي, 1393; 10(30): 89-107.