روانکاوی باورهای غیرمنطقی شخصیت

میرکمالی, حسن; حبیبی, علی اصغر; بهروزی, مجتبی

doi:10.22034/iaall.2025.514658.2999

روانکاوی باورهای غیرمنطقی شخصیت "کمال عبدالجواد" در سه رمان بین القصرین، قصرالشوق و السکریه (الثلاثیه) بر اساس الگوی جونز

مقالات آماده انتشار

نوع مقاله : علمی - پژوهشی

نویسندگان

حسن میرکمالی ¹

علی اصغر حبیبی ²

مجتبی بهروزی ³

¹ گروه زبان و ادبیات عربی دانشگاه زابل

² گروه زبان و ادبيات عربي، دانشکده ادبيات و علوم انساني، دانشگاه زابل

³ دانشیار گروه زبان و ادبیات عربی دانشگاه زابل

10.22034/iaall.2025.514658.2999

چکیده

تحولات سبک زندگی انسان در دنیای مدرن موجب تغییر در باورها و نگرش‌های او شده است. این باورها در دودسته منطقی و غیرمنطقی جای می‌گیرند که باورهای غیرمنطقی تحت‌تأثیر برداشت‌های فرد از محیط زندگی‌اش شکل می‌گیرند. ارزیابی این باورها می‌تواند در مدیریت پیامدها و تأثیرات آن‌ها مؤثر باشد، یکی از پرکاربردترین ابزارهای این ارزیابی، پرسش‌نامه "باورهای غیرمنطقی جونز" می باشد که بر پایه نظریه "آلبرت الیس" طراحی شده است. پژوهش حاضر، با رویکرد توصیفی – تحلیلی و با تکیه بر داده‌های آماری، به بررسی باورهای غیرمنطقی شخصیت "کمال عبدالجواد" به عنوان یکی از شخصیت‌های اصلی داستان و فرزند فرهیخته خانواده "احمد عبدالجواد" در سه‌گانه معروف نجیب محفوظ‌ (بین‌القصرین، قصرالشوق و السکریه) پرداخته است. نتایج نشان می‌دهند که "بیش‌دلواپسی اضطرابی" شایع‌ترین مؤلفه در میان این شخصیت است. دلایل آن را هم می‌توان، در وطن‌دوستی کمال و درگیری مداوم او با مسائل سیاسی و نگرانی همیشگی برای آینده سیاسی کشور و جنگ جهانی و نگرانی برای عموم و اشغال کشور توسط انگلیسی‌ها و داشتن اضطراب همیشگی در امور به‌وسیله تفکرات فلسفی کمال یافت. نکته اساسی دیگر آنکه؛ شخصیت کمال با نمره ۲۶۶ بیشترین میزان باورهای غیرمنطقی را در میان شخصیت‌های ثلاثه دارد.

کلیدواژه‌ها

باورهای غیرمنطقی جونز

رمان معاصر عربی

سه گانه نجیب محفوظ

بين القصرين

قصر الشوق

موضوعات