طهران، بهجت آباد، شارع بزشک، شارع الشهيد الدکتور حسن عضدي، البناء رقم 76، الطابق 2، الغرفة رقم 224، الجمعية العلمية الإيرانية للغة العربية وآدابها

المؤلف

المستخلص

توفيق الحکيم، نويسنده معاصر، فرزند يک بانوي اشراف زاده ترک نژاد. وي حقوق را رها کرده، به ادبيات و هنر روي آورد و از جواني به نمايشنامه نويسي مشغول شد. ولي آثار اصلي خود را پس از تحصيل در فرانسه تدوين کرد. الحکيم را مي توان پدر نمايشنامه جدي مصري و رمان مدرن عربي دانست. از اين ميان، نمايشنامه هاي فکري ماندگارترين بخش آثار اوست. دغدغه هاي روشنفکرانه و تامل انگيز، شخصيت پردازيها و فضاسازيهاي انتزاعي، ديالوگ هاي بسيار ماهرانه، بهره برداري مدرن از اسطوره و تاثيرپذيري شديد از سمبوليسم فرانسوي ويژگي هاي اصلي اين نمايشنامه هاست. هويت مصري وجه غالب آثار الحکيم است که گاه در رمانتيسم و گاه در رئاليسم آشکار شده است. زن در نمايشنامه هاي فکري الحکيم نماد زندگي و غالبا نقطه مقابل هنر و انديشه است و در نمايشنامه هاي اجتماعي نقش مثبت و اصيلي ندارد. الحکيم که از عصر تحت الحمايگي تا زمان انورسادات زيست، معمولا با مرکز قدرت سازش داشت. او هرگز به جريانهاي نوي ادبي در اروپا و جهان عرب بي اعتنا نبود، تئاتر حماسي برشت را در قالب تئاتر عربي ريخت- ولو بدون توفيق چندان- و دعوت پوچ گرايان اروپايي را با تاليف نمايشنامه اي در سنت پوچي اجابت کرد و براي حل معضل زبان کلاسيک و محاوره اي عربي يک زبان سوم را پيشنهاد کرد.

الكلمات الرئيسية