طهران، بهجت آباد، شارع بزشک، شارع الشهيد الدکتور حسن عضدي، البناء رقم 76، الطابق 2، الغرفة رقم 224، الجمعية العلمية الإيرانية للغة العربية وآدابها

المؤلف

گروه زبان و ادبيات عربي، دانشگاه رازي

المستخلص

در «امثال و حکم» دهخدا حکمت و امثال عربي بسياري وجود دارد که به منبع آنها اشاره نشده و يا به اشخاصي غير از صاحبان اصلي آنها نسبت داده شده است. بخشي از اين اقوال حکيمانه که دهخدا آنها را از منابع فارسي مثل مرزبان نامه، قابوس نامه و ...، نقل کرده است، متعلق به فرزانگان و حکيمان ايراني قبل از اسلام است که به طرق مختلف وارد فرهنگ عربي شده ولي به تدريج با گذر از دهليز زمان هويت ايراني خود را از دست داده رنگ و بوي عربي يافته است، چندان که از ديد بسياري از جمله اديب نکته سنج و ايران دوستي چون دهخدا پنهانمانده است. اين مقاله حاصل پژوهشي دراز دامن است که نتيجه آن دستيابي به 30 مورد از اين اقوال است، ارايه اسناد و مدارک قديم و دست اول اين اقوال از يک سو نشانگر غناي فرهنگي ايرانيان باستان و از ديگر سو شاهد صادقي بر دگرگوني هاي حقايق در گذر زمان است.