طهران، شارع وليعصر(عج)، شارع توانير، حي نظامي كنجوي، زقاق هفت بيكر(٨)، شارع نظامي كنجوي، بناء رقم ٣٣، مؤسسة بيمه اكو للتعليم العالي، جامعة علامة طباطبائي، الطابق ٦، الغرفة ٦٠٧، اللجنة الإيرانية للغة العربية وآدابها، الرمز البريدي ١٤٣٤٨٦٣١١١

نوع المستند : علمی - پژوهشی

المؤلفون

1 دانشجوي کارشناسي ارشد مترجمي زبان عربي دانشگاه سمنان

2 استادیار گروه زبان و ادبیات عربی دانشگاه سمنان

3 دانشيار گروه زبان و ادبيات عربي دانشگاه سمنان

المستخلص

پردازش اطلاعات در حافظه شامل رمزگذاری، ذخیره­سازی و یادآوری است و عواملی چون مشکل معادل‌یابی و فراموشی مطالب، از چالش­های مؤثر بر حافظه کوتاه­مدت در ترجمه شفاهی عربی به فارسی و بالعکس است. پژوهش حاضر که پژوهشی بین‌رشته‌ای است؛ با روش تجربی به تبیین تکنیک‌های روان‌شناسی مرتبط با حافظه پرداخته و با روش توصیفی­ـ تحلیلی به چگونگی معادل‌سازی توسط مترجم و تبیین عملکرد حافظه کوتاه‌مدت در فرآیند ترجمه شفاهی عربی به فارسی و بالعکس پرداخته است. شیوه عملکرد حافظه کوتاه­مدت در دو نوع ترجمه شفاهی همزمان هم­ردیف و ترجمة منقطع عربی­ـ فارسی به دوصورت است؛ مورد اول خطی است و با اجرای خطی و مستقیم، مراحل سه‌گانه عملکرد حافظه در رمزگذاری، ذخیره­سازی و یادآوری در حافظه کوتاه­مدت مترجم شفاهی عربی­ـ فارسی است و عواملی نظیر محل قرارگیری فعل­ها در زبان­های فارسی و عربی و تداخل زبانی در تلفظ برخی از حروف در این دو زبان می­تواند در عملکرد این نوع ترجمه اختلال ایجاد نماید و مورد دوم، انتقالی است که با ذخیره‌سازی اطلاعات در حافظه به صورت رمزی، حفظ و تکرار رمز مورد نظر در حافظه کوتاه‌مدت و نهایتا انتقال به حافظة فعال صورت می­گیرد.
 

الكلمات الرئيسية

عنوان المقالة [فارسی]

أداء الذاکرة المؤقتة في عمليّة الترجمة الشفوية العربيّة-الفارسيّة (دراسة ترجمات قناتَي العالم و"خبر" أنموذجاً)

المؤلفون [فارسی]

  • mahboobe qasemi 1
  • Ali Zeighami 2
  • صادق عسکری 3

1 M.Sc. Student of Arabic Language, Semnan University

2 Assistant Professor, Department of Arabic Language and Literature, Semnan University

3 Associate Professor of Arabic Language and Literature, Semnan University

المستخلص [فارسی]

يعدّ الترميز والادخار والتذکير من مراحل معالجة المعلومات في الذاکرة، كما تعدّ عوامل مثل: مشکلة إيجاد المعادل المناسب، ونسيان المفاهيم و... من التحدّيات المؤثّرة علی الذاکرة المؤقتة في الترجمة الشفويّة العربيّة إلى الفارسيّة وبالعكس. فاستنتجنا في هذا البحث عبر المنهج الوصفيّ – التحليلي أنّ كيفية أداء الذاکرة المؤقتة في الترجمة الفوريّة المتزامنة والترجمة التتابعيّة بشکلين: وهما بشکل خطيّ حيث يستطيع أن يؤثر علی أداء هذا النوع من الترجمة عوامل مختلفة منها: کيفيّة استخدام الأفعال ومکانها في الفارسيّة والعربيّة والتداخل اللغويّ في تلفظ بعض الحروف في هاتين اللغتين والنوع الثاني هو نوع انتقاليّ عبر کتابة المعلومات بشکل رمزيّ، وحفظها وتکرار الرمز في الذاکرة المؤقتة وبالتالي نقلها إلی الذاکرة الناشطة. وفي النهاية أشرنا إلی تقديم آليات خاصة لتعزيز الذاکرة المؤقتة مثل: استخدام فن الاستذکار ومراعاة ملاحظات من شأنها تحسين أداء المترجم الفوريّ خاصة في استخدامه للذاكرة المؤقتة.

الكلمات الرئيسية [فارسی]

  • الذاکرة المؤقتة
  • الترجمة الشفوية المتزامنة
  • الترجمة الفورية
  • الترجمة التتابعية العربية ـ الفارسية
  • تعزيز الذاکرة
- قربانزاده، کریم، (1391ش)، فنون ترجمه شفاهی، چاپ اول، تهران، انتشارات جهاد دانشگاهی.
- معلوف، لویس،فرهنگ جامع نوین (ترجمه المنجد)، ترجمه شده توسط احمد سیاح و بازنگری شده توسط آیت الله حسن زاده آملی،جلد دوم،انتشارات اسلام.
- صادقی و کندری و حسین پور فیضی و حصاری، فرزانه و محمد و محمد علی و فرزام، (1393)، «تأثیر عصاره آبی کندر بر یادگیری و حافظه فضایی موش صحرایی نر بالغ»، مجله علمی پژوهشی دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی زنجان، دانشگاه تبریز، (از ص122 تا 131).
- فقهی و سلمانی، حسین و عبدالحسین، (1394)، «نگاهی به چالش های ترجمه همزمان از فارسی به عربی و بالعکس»، مجله علمی و پژوهشی ادب عربی، دانشگاه تهران، (از ص226 تا 237).
-گشمردی، محمود رضا،(1384)، «نقش حافظه در فرایند یادگیری زبان خارجی»، پژوهش زبان های خارجی، (از ص133 تا 156).
- هداوندخانی و میرزمانی، فاطمه و سید محمود، (1387)، «تاثیر فعالیت های موسیقایی بر حافظه کوتاه مدت دانش آموزان کم توان ذهنی»، پژوهش در حیطه کودکان استثنایی، (از ص307 تا 316).
- سخنرانی دکتر حسن روحانی، روز جهانی کارگر، 11 اردیبهشت 1393، پخش شده از شبکه العالم.
- سخنرانی حسن نصرالله، چهاردهمین سالروز آزاد سازی جنوب لبنان، 25 أیار 2014م / (4 خرداد 1393هـ.ش)، پخش شده از شبکه خبر.
- مصاحبه مطبوعاتی دکتر ظریف وزیر خارجه ایران در بیروت، 12 ژانویه 2014م / (22 دی 1392هـ.ش) پخش شده از شبکه العالم.
-مصاحبه با عبدالهادی ضیغمی ،مترجم همزمان صدا و سیما، دانشگاه سمنان،26/9/98.
- أنطوان نعمة وآخرون، (د.ت)، المنجد في اللغة العربية المعاصرة، د.ط، بيروت: دار المشرق.
-ضيغمي علي وشاكر العامري ومحمود مسلمي، (1397ه.ش)، الإنشاء الأول، الطبعة الثانية، سمنان: منشورات جامعة سمنان.
-مسعود جبران، (1992م)، الرائد معجم لغوي عصري، الطبعة السابعة، بيروت: دار العلم للملايين.
- دموکي، موراد، کانون الأول (2014م)، «الترجمة الشفوية، الأنواع والأسالیب: الترجمة التتابعية نموذجاً»، مجلة جامعة القدس المفتوحة للأبحاث والدراسات-العدد السادس والثلاثون -(2)حزیران 2015 (من ص132إلی ص143).
-LEURY,A:UNE ENCYCLOPEDIE POUR AUJOURDHUI,COLLECTION PEDAGOGIE.ESF EDITEUR.1993.
- پینولا، ملانی، (Melanie Pinola) (29/10/1397 و 6 ژوئن 2017)، «ده تکنیک برای یادآوری بیشتر و یادگیری سریع‌تر»، taskulu.com.
- حسینی لرگان، حسین، (5/11/1397 و آذر 97)، «علل ضعف حافظه کوتاه مدت چیست و چگونه می‌توان آن را تقویت کرد»،chetor.com.
-عزیزی،حبیب الله،(25/11/1392 و 1399)،« رابرت گانیه که بود-برنامه ریزی درسی»،h-azizi-shiraz.blogfa.com
- عبدالوهابی، رضا، (25/11/1397 و 1396) «چگونه حافظه کوتاه مدت خود را تقویت کنیم»، mahanteymouri.com.

- محمود، محمد، (7/10/2019)، «شوارع العاصمة الليبية "مكب نفايات"»، 7/10/2019https://www.aljazeera.net/news/politics/2019/10/7/